جنگ‌های ناپلئونی را تحمل کرد تا سرانجام خود را به‌عنوان یک جمهوری تثبیت کرد. حتی در آن زمان نیز، برای معاصران خود در اواخر قرن هجدهم، همچون فریبی بزرگ به‌نظر می‌رسید. به‌طور مشابه، انقلاب بلشویکی وعدهٔ عدالت اجتماعی و توانمندسازی طبقهٔ کارگر را داد، اما به‌سرعت به رژیمی تمامیت‌خواه و سرکوبگر تبدیل شد که آزادی‌ها را مصادره کرد و استبداد تزارها را با دیکتاتوری یک حزب واحد جایگزین ساخت.
نخستین گام رهایی، شکستن طلسم این نمایش است: امتناع از مصرف منفعلانه روایت‌های مسلط و بازگرداندن سیاست، تاریخ، مناسبات طبقاتی و حقیقت مادی زندگی به مرکز آگاهی اجتماعی.
می‌توان حکومتی را تضعیف کرد، زیرساختی را ویران ساخت و حتی ملتی را برای سال‌ها درگیر بحران و فرسایش کرد؛ اما هدف راهبردی عمیق‌تر، هنگامی محقق میشود که پیوند میان این عناصر گسسته شود و ایران، پیش از آنکه از نظر سرزمینی یا سیاسی از میان برود، توان ایران‌بودن را از دست بدهد.
اهرم دوم، پاسخ‌گو کردن دولت است. اکثریت جدید می‌تواند مدیریت کمیته‌ها و دستور جلسات را در دست بگیرد و مقام‌های دولت را برای توضیح درباره اهداف، هزینه‌ها و مبنای حقوقی جنگ به جلسات استماع فرا بخواند. این نظارت به‌خودی‌خود عملیات نظامی را متوقف نمی‌کند، اما می‌تواند اطلاعات بیشتری علنی و هزینه سیاسی ادامه جنگ را افزایش دهد.
وقتی همهٔ این استدلال‌ها با هم در نظر گرفته شوند، نقشه‌ای واحد و چندوجهی پدیدار میشود که در اصل متحد است و نشان می‌دهد مدرنیتهٔ عرب سطحی باقی مانده است، زیرا به ساختار عمیق نپرداخته است. حجازی قبیله‌گرایی را افشا می‌کند، لاروئی خواستار تاریخ‌گرایی است، الوردی دوگانگی را آشکار می‌کند، جابری معضل عقل را برجسته می‌کند، شرابی مردسالاری را آشکار می‌کند، بن نبی آسیب‌پذیری در برابر استعمار را نشان می‌دهد و سعید از گفتمان هژمونی پرده برمی‌دارد. این دیدگاه‌های به‌هم‌پیوسته، مدرنیته‌ای معلق را تشخیص می‌دهند: دولت‌هایی با نهادهای رسمی و جوامعی با نماهای شهری، اما آگاهی جمعی و رفتار سیاسی و فرهنگی آن‌ها اسیر ساختارهای کهنه است.
1405/08/04
نخست، دروغ‌گویی نظام‌مند و تخریب حقیقت به‌مثابه بنیان سیاست.
چرا معتقدیم دونالد ترامپ، از منظری مشخص، به یک نیروی ضدسیستم تبدیل شده است؟ نه از این جهت که دشمن سرمایه‌داری یا مخالف امپریالیسم آمریکاست، بلکه دقیقاً از آن رو که با انتقال عریان منطق سودجویی شخصی، معامله‌گری و منفعت‌طلبی افسارگسیخته به رأس قدرت سیاسی، به سازوکارهای بازتولید قدرت امپریالیستی آمریکا آسیب می‌زند.
