در این میان، اسرائیل متغیری کلیدی است؛ نه به عنوان تعیینکننده مطلق، بلکه بازیگری که محاسباتش با توافقی که توان اقتصادی و بازسازی ایران را تسهیل کند، ناهمخوان است. از این رو، تلآویو تمام توان خود را برای حفظ حداکثر فشار و جلوگیری از توافق به کار خواهد بست.
از این رو، ابو بدیوی نسبت به نگاه خطی به رابطه کرکی و خمینی هشدار میدهد. از نظر او، تغییر اساسی در گذار اقتدار از یک کارکرد فقهی محدود به نظریهای جامع درباره حاکمیت سیاسی در اندیشه خمینی نهفته است؛ نظریهای که سپس به شکل اقتدار مطلقی متبلور شد که فقیه را در مرکز دولت و حوزه عمومی قرار میدهد.
شریعتی… از اصلاح دینی تا بسیج تشیع
دیوید بلاکلی با ارائه خوانشی انتقادی از اثر مارتین رز ادعا میکند که رز تز خود را بر این فرض بنا کرده است که کسانی که در خاورمیانه زندگی میکنند، STEM (علوم، فناوری، مهندسی و ریاضیات) را به گونهای مطالعه میکنند که ذهنیتی مستعدتر برای افراطگرایی خشونتآمیز ایجاد میکند؛ در حالی که مطالعه علوم اجتماعی، سپری فکری در برابر این افراطگرایی فراهم میآورد.
ولادیمیر پوتین نیز پیش از حمله به اوکراین گرفتار محاسبهای مشابه شد. او ظاهراً انتظار داشت دولت اوکراین با عبور نیروهای روسیه از مرز از هم فروبپاشد یا با رسیدن نیروهای مهاجم به کییف، بتوان آن را با نیروهایی نزدیک به روسیه جایگزین کرد. اما این امید واهی نشان داد که مسکو شدت احساسات ملی و اراده مقاومت در جامعه اوکراین را بهدرستی ارزیابی نکرده بود. وقتی مشخص میشود که خوشبینیهای پیش از جنگ با واقعیت فاصله زیادی داشتهاند و درگیری قرار است به جنگی طولانی و دشوار تبدیل شود، مرحله تازهای از مشکلات آغاز میشود. در چنین شرایطی، حتی اگر منطقیترین تصمیم، پذیرش بخشی از خسارت و خروج از جنگ باشد، رهبران معمولاً بهسادگی نمیتوانند خود را از چنین باتلاق پرهزینهای بیرون بکشند.
ترس از خدشهدار شدن اعتبار
من دیگربار میخواهم بر نقش ویرانگر استبداد در ایجاد وضعیت کنونی تأکید کنم. بیگمان استبداد یکی از اصلیترین عواملی است که میتواند یک جامعه بحرانزده را به ورطه گرایشهای نیهیلیستی بکشاند. در این باره در مقاله «کوتا، میراث استبداد و خطر نیهیلیسم» مفصلاً مطالبی را بیان کرده بودیم. چهبسا اگر نبود سایه سیاه استبداد، هرگز چنین بنبستی در برابر مسائل اجتماعی و تمدنی ایران پدید نمیآید و تغییرات بهطور تدریجی و مداراجویانه در جامعه اتفاق میافتادند. با این همه، این سرنوشت ماست و نقطهای است که امروز بر آن ایستادهایم.
1405/06/23
دکتر مولای احمد صابر نویسنده مراکشی:متر جم علی سرداری
رابطهٔ میان این دو بحران، دیالکتیکی و مکمل است. فقیهی با دانش محدود، ناگزیر فقهی ناقص تولید میکند؛ و بدنهٔ فقه موروثی نیز با اقتدار ذاتی خود میتواند مانعی برای شکلگیری طرز فکر فقهی جدید باشد. بنابراین، بحران موجود در حقیقت بحران کل نظام است و نیازمند بازنگری جامع در طرز فکر و ابزارهای مورد استفاده است.
نیروهای مسلح یمن تأکید میکنند که دریانوردی برای تمامی شرکتها امن است، به استثنای کشتیهای سعودی که پیشتر ممنوعیت علیه آنها اعلام شده است؛ و یمن بر تثبیت معادلهی «محاصره در برابر محاصره» و ضربه زدن به تجمعات دشمن سعودی و «تنش در برابر تنش» ادامه میدهد؛ تا زمانی که تجاوز علیه ما متوقف شده و محاصره از ملت عزیز ما برداشته شود.»
راه میانیای که برخی محافل راهبردی ریاض بدان دلبستهاند، حفظ وضع موجود از طریق تشدید بمببارانها و ایجاد تغییر در معادله میدانی است. این گزینه از منظر تحلیل نظامی، کمثمرترین و پرهزینهترین سناریوست. سالها بمبباران بیوقفه ثابت کرده است که قدرت هوایی بهتنهایی نمیتواند سرنوشت یک جنگ فرسایشی را تعیین کند؛ زیرا ماهیت مقاومت در یمن، از سنخ مقاومت مردمی در جغرافیای دفاعی است، نه تصرف زمین. مهمتر آنکه صنعا برای هر اقدام، پاسخی متناسب و متقارن دارد؛ تشدید بمبباران سعودی به معنای تشدید حملات صنعا به زیرساختهای حیاتی عربستان خواهد بود؛ چرخهای که در آن، هر بمب سعودی، سهمیهای از اقتصاد خودِ عربستان را به آتش میکشد و در نتیجه، از منظر نظریه بازیها، راهبردی است که در تمام سناریوهای پس از خود، به وضعیتی نامطلوبتر برای بازیگر ختم میشود.
بنابراین بسیار هوشمندانه به نظر میرسد که سیستم امنیتی ازطریق همان وضعیت نزاع سه ضلعی و دامن زدن به آن، و همچنین از طریق تحریف تاریخ معاصر و انقطاع افکار عمومی از سنت و تاریخ مبارزاتی، در دستگاه شناختی جامعه ی معترض اخلال ایجاد کند. تا مانع خلق یک روایت مشترک برای پیوند میان گذشته، حال و آینده گردد. تا انبوهه ی اعتراضات از هویت یابی بازماند و به جنبش شدن فرانرود. بنابراین یکی از مهمترین عوامل پایداری جمهوری اسلامی همین تلاش های حرفه ای اش در جهت فروکاستن جامعه جنبشی به جامعه شورشی ، از طریق اخلال در روند هویت یابی آن بوده است.
همانگونه که مودودی مطرح کرد، برای سید قطب نیز حاکمیت نظامی الهی است که زندگی مردم را بدون دخالت انسان اداره میکند و هدف آن حکومت بر اساس قانون خدا و رد هر قانون دیگر است. قطب با ابداع اصطلاحات «جاهلیت» و «حاکمیت» در پی توجیه پروژهٔ اسلام سیاسی اخوانالمسلمین بود.