چرا جنبش‌های اسلام‌گرای سیاسی در جذب جوانان مصری شکست خورده‌اند؟

جنبش‌های اسلام‌گرای سیاسی در مصر با چالشی بی‌سابقه روبه‌رو هستند، زیرا شکاف میان آن‌ها و نسل‌های جوان‌تر رو به افزایش است. برای دهه‌ها، جوانان سنگ‌بنای گسترش و نفوذ این سازمان‌ها بوده‌اند.
در حالی که این جنبش‌ها از زمان آغاز فعالیت خود بر جذب گروه‌های سنی جوان‌تر تکیه داشته‌اند، شاخص‌های اخیر نشان‌دهنده کاهش توانایی آن‌ها در تأثیرگذاری بر «نسل Z» است؛ نسلی که در محیطی سیاسی، دیجیتالی و اجتماعی متفاوت رشد کرده است.
« گزارشی که روزنامه النهار منتشر کرده، این تغییر را بررسی می‌کند و خاطرنشان می‌سازد که Z نسل» ــ که ۱۴ تا ۲۹ سال سن دارند و حدود ۲۶ درصد جمعیت مصر را تشکیل می‌دهند ــ برخلاف نسل‌های پیشین، تحت نفوذ جنبش‌های اسلام‌گرای سیاسی قرار نگرفته‌اند. این در حالی است که اخوان‌المسلمین تلاش کرده ابتکاراتی را برای هدف قرار دادن این نسل راه‌اندازی کند؛ از جمله «جنبش Z نسل» که نتوانست به تعامل مورد انتظار دست یابد و در شبکه‌های اجتماعی با بحث و تمسخر مواجه شداین گزارش به نقل از اکرم الفی، جمعیت‌شناس سیاسی، تأکید می‌کند که اخوان‌المسلمین برای نخستین‌بار از زمان تأسیس خود در سال ۱۹۲۸ با مشکل واقعی در جذب جوانان روبه‌رو است. او معتقد است این سازمان اکنون با چیزی مواجه شده که آن را «دیواری نفوذناپذیر» توصیف می‌کند؛ بحرانی که تنها به اخوان‌المسلمین محدود نمی‌شود و با توجه به کاهش جذابیت شعارهای ایدئولوژیک در میان نسل‌های جوان‌تر، سایر جنبش‌های سیاسی اسلام‌گرا در منطقه را نیز دربر می‌گیرد.
این گزارش همچنین نشان می‌دهد فاصله گرفتن نسل Z از سازمان‌های ایدئولوژیک با تغییر در اولویت‌های آنان مرتبط است. بسیاری از جوانان بیش از آنکه درگیر مشارکت در چارچوب‌های سیاسی سنتی باشند، به مسائل شخصی، اقتصادی و اجتماعی خود توجه دارند. آن‌ها بیشتر به فضای دیجیتال متصل‌اند و کمتر تمایل دارند به سازمان‌های سلسله‌مراتبی بپیوندند؛ ساختارهایی که جنبش‌های سیاسی اسلام‌گرا برای دهه‌ها بر آن‌ها تکیه داشته‌اند.
در این گزارش، نظرات چند جوان نیز مطرح شده است؛ از جمله مای مالک که گفت ابتدا تصور می‌کرد ابتکار «جنبش نسل Z» صرفاً یک پدیده طنز آنلاین است و تأکید کرد بخش بزرگی از نسل او اساساً تمایلی به فعالیت سیاسی ندارند. شهاب عمران نیز خاطرنشان کرد که در سال‌های اخیر برنامه‌های توانمندسازی جوانان و مشارکت آنان در مناصب مسئولیتی گسترش یافته و همین امر ماهیت مشارکت سیاسی را از سازمان‌های ایدئولوژیک سنتی دور کرده است.
گزارش النهار نتیجه می‌گیرد که کاهش توانایی جنبش‌های اسلام‌گرای سیاسی در جذب «نسل Z» نشان‌دهنده تغییری قابل توجه در مقایسه با دهه‌های گذشته است. این نسل اکنون کمتر به لفاظی‌های اعتقادی گرایش دارد و بیشتر به دنبال شیوه‌های متفاوتی برای بیان علایق و نگرانی‌های خود است؛ امری که چالش‌های جدیدی برای سازمان‌هایی ایجاد می‌کند که به‌طور سنتی جوانان را منبع اصلی تجدید پایگاه‌های سازمانی خود می‌دانستند.
منبعذ حفریات