ملی مذهبی _ اکرم اماماوغلو، شهردار استانبول روز یکشنبه به اتهام فساد مالی رسما تحت بازداشت قرار گرفت. به او اتهام ارتباط با تروریسم هم وارد شده است. برخورد آنکارا با اماماوغلو موجی از اعتراضهای سراسری را در ترکیه به راه انداخته است. اماماوغلو رقیب اصلی اردوغان در انتخابات ریاست جمهوری است.
به گزارش رویترز، دادستانهای ترکیه از دادگاه خواسته بودند که اکرم اماماوغلو و چهار نفر از دستیارانش تا زمان برگزاری دادگاه، در بازداشت بمانند. قرار بود دادگاه یکشنبه نظر نهایی خود را در اینباره اعلام کند.
ساعاتی پیش، دادگاه با این درخواست موافقت کرد و حکم بازداشت صادر شد.
دهها هزار نفر از روز پنجشنبه در بیش از دوازده شهر ترکیه، از جمله استانبول و آنکارا در اعتراض به بازداشت اماماوغلو به خیابانها آمدهاند. این تجمعها عمدتا مسالمتآمیز بودند.
شهردار استانبول یکی از رقبای جدی رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه بهشمار میرود.
حامیان اماماوغلو بازداشت او را اقدامی سیاسی و بخشی از سرکوب مخالفان از سوی دولت میدانند؛ سرکوبی که پس از شکست حزب عدالت و توسعه، حزب حاکم به رهبری اردوغان در انتخابات شهرداریها در سال گذشته شدت گرفته است. بسیاری بر این باورند که هدف از این بازداشتها، حذف رقبای احتمالی پیش از انتخابات ریاستجمهوری آینده است.
روز شنبه هزاران نفر با پرچمهای ترکیه و شعارهایی در حمایت از اماماوغلو در مقابل ساختمان شهرداری استانبول در منطقه ساراچخانه تجمع کردند. همزمان گروه زیادی نیز مقابل دادگاه چاغلایان، محل رسیدگی به پرونده گردهم آمدند.
با وجود ممنوعیت تجمعات خیابانی در استانبول که تا ۲۶ مارس تمدید شده، صدها نفر از نیروهای پلیس در محل تجمعات حاضر شدند و برای متفرق کردن جمعیت از گاز اشکآور و اسپری فلفل استفاده کردند. برخی معترضان نیز به سوی نیروهای پلیس ترقه و اشیای دیگر پرتاب کردند.
در شهرهای ازمیر و آنکارا نیز برای سومین شب پیاپی میان معترضان و پلیس درگیریهایی رخ داد و پلیس برای کنترل جمعیت از ماشینهای آبپاش استفاده کرد.
علی یرلیکایا، وزیر کشور ترکیه بامداد یکشنبه اعلام کرد که در جریان این اعتراضها تاکنون ۳۲۳ نفر بازداشت شدهاند.
اکرم اماماوغلو نخستینبار در سال ۲۰۱۹ به عنوان شهردار استانبول انتخاب شد و در انتخابات سال ۲۰۲۴ نیز بار دیگر به این سمت رسید.
انتخابات ریاستجمهوری بعدی برای سال ۲۰۲۸ برنامهریزی شده، اما برخی تحلیلگران میگویند اردوغان ممکن است انتخابات زودهنگام برگزار کند، که این به او اجازه میدهد محدودیتهای مربوط به تعداد دورههای ریاستجمهوری را دور بزند.
بازداشت اماماوغلو روز چهارشنبه در چارچوب پروندهای با اتهام فساد مالی و ارتباط با تروریسم صورت گرفت. بر اساس گزارش خبرگزاری دولتی آنادولو حکم بازداشت برای حدود ۱۰۰ نفر از افراد نزدیک به شهردار استانبول، از جمله مشاور رسانهای او، مراد اونگون صادر شده است.
حزب جمهوریخواه خلق، حزب اصلی مخالف دولت که اماماوغلو با حمایت آن به شهرداری استانبول رسید، این اتهامات را سیاسی و تلاشی برای «کودتا» توصیف کرده است.
اوزگور اوزل، رهبر حزب جمهوریخواه خلق، در تجمع روز شنبه در استانبول از مردم خواست «برای جوانان، برای استانبول، برای اکرم اماماوغلو و دیگر بازداشتشدگان» متحد بمانند. او گفت: «میلیونها نفر هستند که از اردوغان نمیترسند.»
اردوغان که خود در گذشته شهردار استانبول بوده، اعتراضها را «نمایشی» و صرفا «شعار» دانسته و گفته ترکیه وقت چنین چیزهایی را ندارد.
دولت ترکیه هشدار داده که نباید بازداشت اماماوغلو را به اردوغان یا مسائل سیاسی ربط داد و مدعی است که قوه قضاییه مستقل عمل میکند.
اردوغان شنبه شب در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «در ترکیه هیچکس بالاتر از قانون نیست». او همچنین در این پیام هشدار داد: «اجازه نخواهیم داد حزب جمهوریخواه خلق و حامیانش با تحریک مردم، نظم عمومی را بر هم بزنند و آرامش ملت ما را خدشهدار کنند.»
وزیر کشور نیز روز شنبه هشدار داد با کسانی که «نظم اجتماعی را بر هم میزنند، امنیت و آرامش ملت را تهدید میکنند و به دنبال آشوب و تحریک هستند»، برخورد خواهد شد.
به گفته این وزارتخانه از زمان آغاز اعتراضها، دستکم ۱۶ مامور پلیس در درگیریها با معترضان زخمی شدهاند.
