نهادهای صنفی ،کارکرد حزبی ندارند تا برای به دست آوردن قدرت رقابت کنند ولاجرم پیروزی و موفقیت یکی به شکست دیگری منجر شود و یا در سهم خواهی دچار مشکل شوند. از آنجا که فرهنگیان به دلایلی مانند جمعیت زیاد،داشتن سلیقه های گوناگون فکری وفرهنگی،دارای تعدد در تشکل و نهاد های مدنی هستند برای نشان دادن همسویی در رسیدن به هدف،می توانند فارغ از تمایلات سیاسی،جناحی وگروهی، حول خواسته ها و مطالبات صنفی– مدنی متحد شوند زیرا تجربه کشورهای دیگر نشان داده است که بین اتحاد و قدرت یک صنف رابطه مستقیم وجود دارد.
انتخابات 24خرداد وتحولاتی که پیرامون آن شکل گرفت، موجب صف بندی های جدید گروه های سیاسی و اجتماعی در کشور شد. این رویداد نشان داد گروه هایی که به گرایش های اصلاح طلبی نزدیکی داشتنداز تجربیات تلخ هشت سال گذشته ، درس گرفته اند ؛ بنابراین سعی نمودنداختلافات قبلی را کنار گذاشته وبا محوریت خاتمی و هاشمی همگرایی و ائتلاف را به عنوان یک راهبرد در دستور کار خویش قرار دادند.
در چنین شرایطی، تشکل های عمده ی فرهنگیان (سازمان معلمان، کانون صنفی،انجمن اسلامی معلمان ومجمع فرهنگیان ایران اسلامی) با توجه به خواست مشترک یعنی مطالبات متراکمی که در راس آنها دغدغه های معیشتی،بازیابی منزلت و موقعیت اجتماعی معلمان، لغو احکام محکومیت فعالان صنفی– مدنی فرهنگیان و برچیده شدن فضای امنیتی از آموزش وپرورش قرار دارد ؛ پس از سالها گام بزرگی به جلو برداشتندوبانشان دادن بلوغ سیاسی و اجتماعی همدیگر را باور نموده، با تشکیل جلسات متعدد هم اندیشی وگفتگو، تصمیم گرفتند به طور یکپارچه از نامزدی دکتر حسن روحانی پشتیبانی و حمایت به عمل آورند.این رخداد نقطه ی آغاز “وحدت” تشکل های مذکور با یکدیگر بودکه تاکنون دستاوردهای مثبتی به همراه داشته، و پس از آن در موضوع حمایت از وزارت دکتر نجفی تداوم پیدا کرد سپس در دیدار با دکتر فانی جهت تبادل نظر در باره ی برنامه های ایشان در خصوص معلمان وآموزشوپرورش تعمیق یافت.
پرسش : وحدت یا تکثر در تشکل ها کدام مطلوب تر است ؟
یک سئوال در ذهن بسیاری از فرهنگیان نقش بسته، که علت متعدد بودن تشکل های معلمان چیست و آیا امکان یکی شدن آنها وجود دارد؟
باید گفت صرف وحدت یا چند صدایی در تشکل گرایی به خودی خود دارای بار ارزشی مثبت یا منفی نیست بلکه “ماهیت فعالیت “تشکل ها تعیین کننده است. (عدم وابستگی،مردمی بودن و مطالبه محوری) هر صنف می تواند دارای یک یا چند تشکل باشد که هرکدام از این حالت ها نقاط قوت وضعف خود را دارد.در این خصوص نظرات مختلف و گاه متضادی بیان شده است بعضی ها بر این باورند اگر یک “صنف “دارای یک تشکل باشد وحدت ویکپارچی آنها بیشتر و توان و نیرویشان متمرکز خواهد بود ، در این حالت معمولا چندگانکی در تصمیم گیری منتفی است،پس با قدرت وانسجام بیشتری می توان خواسته ها را پیش برد.
مخالفین این نظر معتقدند وقتی فقط یک “تشکل ” نماینده ی یک صنف باشد، میزان نفوذ پذیری حکومت نسبت به آن افزایش یافته و می تواند آن را از درون استحاله نموده وبه یک موجود بی خاصیت تبدیل نمایند .(مثل خانه کارگر)
منطقی است تشکل های متعدد در یک صنف (مانند معلمان) موجودیت یکدیگر را به رسمیت بشناسند وبا تشکیل جلسات مشترک واز طریق گفتگو ومذاکره حول محور “منافع مشترک ” متحد شوند این کار میسر وشدنی است. زیرا در فعالیت صنفی هیچ تشکلی رقیب دیگری نیست وجای همدیگر را تنگ نمی کنند. به عبارتی ، نهادهای صنفی ،کارکرد حزبی ندارند تا برای به دست آوردن قدرت رقابت کنند ولاجرم پیروزی و موفقیت یکی به شکست دیگری منجر شود و یا در سهم خواهی دچار مشکل شوند. براین اساس تعددوتنوع در تشکل های صنفی موجب می شود افراد با گرایشات مختلف و سلایق متفاوت جذب آنها شوند ودستیابی به اهداف و منافع مشترک آسانتر خواهد بود .
نتیجه: تشکل گرایی بخشی از پویش ترقی خواهانه ی تأسیس و تحکیم “جامعه مدنی ” است. تشکل، خواسته ها و مطالبات را از حالت فردی وارد هرم جمعی می کند وتصمیم گیری بر مبنای “خرد جمعی ” را میسر می سازد.
از آنجا که فرهنگیان به دلایلی مانند جمعیت زیاد،داشتن سلیقه های گوناگون فکری وفرهنگی،دارای تعدد در تشکل و نهاد های مدنی هستند برای نشان دادن همسویی در رسیدن به هدف،می توانند فارغ از تمایلات سیاسی،جناحی وگروهی، حول خواسته ها و مطالبات صنفی– مدنی متحد شوند زیرا تجربه کشورهای دیگر نشان داده است که بین اتحاد و قدرت یک صنف رابطه مستقیم وجود دارد.
نگارنده پیشنهاد می کند تشکل های معلمان در آستانه ی پنج اکتبر” روز جهانی معلم ” برای به حداکثر رساندن ظرفیت وقدرت خویش دست به تشکیل “اتحادیه سراسری ” بزنند تا با انسجام بیشتر وموثرتر بتوانند بر تحقق مطالبات و احقاق حقوق خویش پافشاری نمایند.
منوچهر خدایی – مسئول اجرایی سازمان معلمان ایران
سایت ملی – مذهبی محلی برای بیان دیدگاه های گوناگون است.