پنج شنبه ۲۵ام دی ۱۳۹۳ , ساعت: ۱۱:۱۰کد مطلب : 72530 نسخه قابل چاپ

دیپلمات سیاستمدار

وی نشان سیاست مداری برای دیپلماسی است که به منافع ملی می اندیشد. امروز زمانه موافق رفتار های سیاسی مدارا گریانه است.اگر چه این پیر در دنیای سیاست از مرز ۸۰ سالگی عبور کرده است اما آن چه گفته به گوش بسیاری شنیده شده است که در حال حاضر تلاش می کنند که سیاست مدار باشند یا دیپلمات اگر چه برخی حتی حرمت استاد به جا نمی آورند. اما یزدی می تواند بگوید که سیاست مدار دیپلماتی بوده است که با فراز نشیب های زیاد بر منافع ملی ایران ایستاده و هم از راهبرد سیاست مداری خود دفاع کند.

مهندس سحابی درصفحه ۱۰۴ جلد دوم خاطرات خود از دکتر یزدی به عنوان یک دیپلمات قوی نام می برد. سحابی می گوید که یزدی در فضای باز و روابط آزاد رشد کرد اما وی (سحابی) در زندان رشد کرد و جنس او رادیکال شد. در عین حال وی با دکتر یزدی دارای اختلاف نظری و سیاسی زیادی نبود.
این نظر سحابی در باره یزدی دارای ابعاد گوناگون و هم سایه روشن های زیادی است.آن هم مردی که دوست و دشمن فراوان دارد. اما این دوستی و دشمنی ها برخی بر سر سوءتفاهم و برخی ریشه دار و دارای دلیل و علت است
حال که سن این دیپلمات و سیاست مدار و روشنفکر از مرز ۸۰ سالگی گذشته است؛ در کارنامه خود صفحات گوناگونی برای نقد و بررسی دارد که قسمتی پر اهمیت در تاریخ معاصر ایران را روایت می کند که همانا وقایع سالهای انقلاب است که اتفاق مهم قرن بیستم هم نامیده شده است.
یزدی در نوجوانی خداپرست سوسیالیست است که بعد به نهضت ملی می پیوندد و بعد از آن در سال ۱۳۳۹ ه.ش به امریکا می رود او از بنیانگذاران انجمن مسلمان در امریکا است که اعضای آن از مقامات کشور های اسلامی شده اند از انورابراهیم تا احمد داوود اغلو در نزد وی تجربه اندوخته اند این انجمن بیش از ۳۰۰ هزارعضو دارد.
در آن سال ها یزدی یک مذهبی سیاسی است و با هویت مذهبی با گرایش ملی و هم با گرایش چپ مرز بندی کرده و توانسته در امریکا جمعی از بچه مسلمان ها را برگرد هویت دینی و بعد مخالفت سیاسی با رژیم شاه گردهم آورد. او در عین حال با روحانیت در لبنان و نجف رابطه داشته است. این رابطه در جریان انقلاب ایران از وی چهرهای منحصر به فرد در روابط با رهبر انقلاب می سازد که البته عمر این رابطه طولانی نیست.
اما در نوفل لوشاتو مواضع وی در تنظیم رابطه رهبر انقلاب با جریانات سیاسی تاثیر گذار بوده است. البته درمورد روحانیت این گونه نبوده است چرا که همین روحانیون در فرصت کوتاهی وی را از رهبرانقلاب دور می کنند در همان نوفل لوشاتو برخی مانند خلخالی می فهمند که باید یزدی را از آقای خمینی دور کنند؛ کاری که بعد ها روحانیون حزب جهموری به خوبی انجام دادند. اما از حق نباید گذشت که روشنفکران در کم کردن نفوذ خود با هم رقابت داشتند که در خاطرات دکتر یزدی هم در دوره نوفل لوشاتو این رقابت منعکس شده است که مطلب جدایی می باشد که باید در فرصتی به آن پرداخت.

یزدی دیپلمات سیاست مدار

دیپلمات بودن درسرزمینی که سیاست در آن دپلماسی ندارد یک بد شانسی است .
امیر انتظام فن سالار است و قربانی می شود. سرنوشت یزدی هم به گونه چنین است. سیاست در ایران سخت و خاک آن برای دیپلماسی مناسب نیست.
دیپلماسی به مفهوم متداول نه با قدرت مطلقه کنار می آید و نه با رفتار انقلابی سازگار است در حالیکه ایران در میان این دو حالت نوسان داشته است .
یکی از هنرهای دیپلماسی به تعویق انداختن بحران است تا راه حل برای آن پیدا شود. قدرت مطلقه کار بحران را پاک می کند و انقلاب هم کار قدرت مطلقه را یکسره می کند. اگر چه خود انفلاب به مطلقه شدن میل پیدا می کند.
یزدی در دوره ای بازیگر صحنه سیاسی در ایران شد و رفتار دیپلماتیک و سیاسی انجام داد که این رفتار در میان انقلابیون چپ و راست و مذهبی باب نبود.
در این مورد دو مثال از رفتار دیپلماتیک وی قابل اشاره است سال ۱۳۵۸ه.ش یزدی در کنفرانس غیر متعهدها در هاوانا شرکت می کند در در همان سفر با با هارولد براون وزیر دفاع امریکا هم دیدار دارد بعد با آقای خمینی دیدار می کند و گزارش سفر خود را می دهد. گزارش در اواخر مهره ماه سال ۱۳۵۸ه.ش داده شده است.
درآبان همان سال در الجزایر همراه بازرگان با برژنیسکی دیدار می کند. منشی جلسه که بعد وزیر دفاع باراک اوباما شد یعنی رابرت گیتس می گوید مرد ریشو و جوان تندترین نقد ها را به رفتار امریکا در قبال انقلاب ایران انجام داد. در همان سفر وی با صدام حسین هم دیدار می کند و نقد خود را به رفتار حکومت عراق می گوید.
این رفتار را مقایسه کنید با سیاست جواد ظریف که در مذاکرات هسته ای انجام می دهد.
ظریف در کتاب آقای سفیر به ناشی گری سیاسی خود و دوستانش در سازمان ملل متحد اشاره می کند که چگونه در طی زمان به تجربه رسیده است در حالیکه یزدی با توجه به سابقه خود بدون هزینه ملی رفتار دیپلماتیک داشته است .
در همین راستا می توان رفتار یک سیاست مدار را از وی مشاهده کرد. وی می داند که در دنیای سیاست پارلمانی هر حزب به میزان قدرت رأی خود جایگاه پیدا می کند در نتیجه غلط یا درست، رای دادن مردم به یک حزب با سابقه خوب گذشته یا سابقه قابل انتقاد با جریانی نمی تواند مبنای رایطه سیاسی باشد بلکه قاعده بازی بر اساس برنامه و رفتار آن حزب و جریان و فرد در شرایط حاضر است که ملاک تنظیم رابطه می باشد.
در همین راستا است که نهضت آزادی با جریانات اصلاح طلب رابطه تعاملی پیدا کرد و هیچ گاه برخورد های گذشته را ملاک قرار نداد اگر چه مرز بندی خود را هم با این جریانات حفظ کرد.وی نشان سیاست مداری برای دیپلماسی است که به منافع ملی می اندیشد.
امروز زمانه موافق رفتار های سیاسی مدارا گریانه است.اگر چه این پیر در دنیای سیاست از مرز ۸۰ سالگی عبور کرده است اما آن چه گفته به گوش بسیاری شنیده شده است که در حال حاضر تلاش می کنند که سیاست مدار باشند یا دیپلمات اگر چه برخی حتی حرمت استاد به جا نمی آورند. اما یزدی می تواند بگوید که سیاست مدار دیپلماتی بوده است که با فراز نشیب های زیاد بر منافع ملی ایران ایستاده و هم از راهبرد سیاست مداری خود دفاع کند.
با این وصف هیچ فعالی از خطا مصون نیست نظر می رسد در جشن نامه برای یک بزرگ نمی توان چندان بر روی نقد و بررسی انتقادی از افراد رفت اگر چه نقد و بررسی جریان ملی-مذهبی لازم است که در جا خود باید به آن اشاره کرد.


مخاطبان محترم، سایت ملی-مذهبی از دریافت نظرات سازنده شما برای بهبود کیفیت مطالب استقبال می کند. انتقادهای شما و راهکارهایتان می تواند تحریریه سایت را در افزایش کیفیت مطالب کمک کند.

مطالب مرتبط

پربازدیدترین مطالب

این سایت از نظر هویتی ملی-مذهبی ، اما از نظر حقوقی مستقل است.