مقاله یکصفحهای آمریکا برای توافق صلح با ایران شامل چه مواردی است؟
ایالات متحده و ایران در آخرین دور از مذاکرات شکننده مرتبط با جنگ چندماهه، به تفاهمات نهایی در قالب یک یادداشت کوتاه و یکصفحهای با هدف پایان دادن به تشدید تنش میان دو طرف نزدیک شدهاند.
پایگاه اینترنتی News Nation روز چهارشنبه به نقل از یک منبع آگاه از مذاکرات گزارش داد که یادداشت پیشنهادی واشنگتن چارچوبی برای گفتوگوهای آینده درباره برنامه هستهای ایران ایجاد خواهد کرد.
وبسایت Axios نیز گزارش داد که این توافق پیشنهادی شامل تعهد ایران به انجماد غنیسازی اورانیوم برای یک دوره مشخص، در ازای لغو تدریجی تحریمهای آمریکا و آزادسازی میلیاردها دلار از داراییهای مسدودشده ایران است. همچنین رفع محدودیتهای اعمالشده بر دریانوردی در تنگه هرمز نیز در این بسته گنجانده شده است.
اهمیت بند مربوط به تنگه هرمز برای اقتصاد جهانی بسیار بالاست؛ زیرا به گزارش روزنامه The Hill، پس از نخستین حملات آمریکا و اسرائیل، نیروهای ایرانی هنگام عبور کشتیهای تجاری کشورهای غیرهمپیمان از این تنگه، شروع به تهدید آنها کردند. حدود یکپنجم نفت جهان از این مسیر عبور میکند.
نیروی دریایی ایران همچنین اعلام کرده است که مینهای دریایی در این تنگه کار گذاشته شده؛ از جمله مینهایی که به گفته ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا، در نشست خبری روز سهشنبه، در تاریخ ۲۳ آوریل و بیش از دو هفته پس از آغاز آتشبس با آمریکا، کارگذاری شدهاند.
بر اساس دادههای AAA، محدودیتهای ناوبری موجب افزایش قیمت جهانی نفت شده و میانگین قیمت یک گالن بنزین معمولی در آمریکا برای نخستین بار از سال ۲۰۲۲ از ۴.۵۰ دلار فراتر رفته است.
ماه گذشته، نیروی دریایی آمریکا در واکنش به محدودیتهای اعمالشده در تنگه هرمز، بنادر ایران را محاصره کرد و از روز دوشنبه اسکورت کشتیهایی را که از کریدور دریایی عبور میکردند آغاز نمود.
اما دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز سهشنبه اعلام کرد که عملیات Freedom Project پس از آنکه ایران یک روز پیش از آن چندین کشتی جنگی آمریکا را هدف قرار داد، به حالت تعلیق درآمده است. او در پلتفرم Truth Social نوشت که این تعلیق به درخواست «پاکستان و برخی کشورهای دیگر» و برای ایجاد فضای مذاکره انجام شده است.
به گفته Axios، دو طرف همچنان درباره مدتزمان توقف غنیسازی مذاکره میکنند. سه منبع گفتهاند که این توقف ممکن است حداقل ۱۲ سال طول بکشد، در حالی که منبع دیگری احتمال داده که این دوره تا ۱۵ سال افزایش یابد.
روزنامه Wall Street Journal نیز به نقل از یک مقام ایرانی نوشت که یکی از پیشنهادها توقف غنیسازی برای ۱۲ تا ۱۵ سال پیش از اجازه غنیسازی تا سطح ۳.۶۷ درصد را شامل میشود.
تهران در حال حاضر ذخایری از اورانیوم غنیشده تا ۶۰ درصد دارد، در حالی که ساخت سلاح هستهای نیازمند غنیسازی در سطح ۹۰ درصد است.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، گفت ایران میتواند در صورت تمایل، یک برنامه هستهای غیرنظامی داشته باشد. او در کنفرانس خبری کاخ سفید افزود: «اگر واقعاً هدفشان برنامه غیرنظامی باشد، میتوانند آن را داشته باشند؛ اما اقداماتشان نشان میدهد که به دنبال برنامه نظامی هستند و این غیرقابل قبول است.»
به گزارش Axios، طبق این یادداشت تفاهم، ایران در ازای لغو تدریجی تحریمها و آزادسازی میلیاردها دلار دارایی مسدودشده، با بازرسیهای سازمان ملل از برنامه هستهای خود موافقت خواهد کرد.
ترامپ روز چهارشنبه به مقامات ایرانی هشدار داد که در صورت رد پیشنهادهای آمریکا، «عملیات بمباران با سطح و شدت بسیار بالاتر از گذشته» از سر گرفته خواهد شد.
روبیو نیز مذاکرات را «بسیار پیچیده و از نظر فنی حساس» توصیف کرد و گفت آنچه نیاز است «یک راهحل دیپلماتیک روشن است که مشخص کند ایران از ابتدا چه امتیازاتی میپذیرد تا مذاکرات موفقیتآمیز باشد». او افزود که استیو ویتکف، فرستاده آمریکا، به همراه جرد کوشنر و تیم مذاکرهکننده در تلاشاند تا این توافق را نهایی کنند.
مترجم علی سرداری
منابع آمریکایی و اسرائیلی گزارش دادند که این تماس بدون دستیابی به توافقی روشن پایان یافت، پیش از آنکه اسرائیل تصمیم خود برای ادامه حملات علیه اهدافی در داخل ایران را به کاخ سفید اطلاع دهد.
«Axios» به نقل از ترامپ نوشت که اسرائیل بسیار دیر درباره این حملات به ایالات متحده اطلاع داده و افزود که او توانسته است دامنه عملیات نظامی را کاهش دهد.
- 1405/03/19